INF.03: zapytania SQL z rozwiązaniami

Kwerendy to najszybsze punkty w części praktycznej egzaminu INF.03. Arkusz prosi zwykle o cztery zapytania do przygotowanej bazy: wybór danych z warunkiem, policzenie czegoś w grupach, połączenie dwóch tabel i zmianę danych. Zapisujesz je w pliku kwerendy.txt, uruchamiasz i robisz zrzuty ekranu wyników.

Na tej stronie znajdziesz schemat takich kwerend, przykłady z rozwiązaniami i listę błędów, przez które najłatwiej stracić punkt. Wszystko przećwiczysz w kursie INF.03: kwerendy SQL: zapytania piszesz w przeglądarce, bez instalowania MySQL i bez konta, a wynik sprawdza się automatycznie.

Ćwicz kwerendy INF.03 w przeglądarce

Cztery typy kwerend z arkusza INF.03

Kolejność w arkuszu bywa różna, ale te cztery typy powtarzają się sesja po sesji.

Kwerendy wybierające: SELECT, WHERE, ORDER BY

Tabela wycieczki biura podróży: id, cel, kraj, dni, cena, dostepna.

Zadanie 1. Wyświetl cel i cenę wycieczek do Włoch.

SELECT cel, cena
FROM wycieczki
WHERE kraj = 'Włochy';

Zadanie 2. Wyświetl cel, liczbę dni i cenę wycieczek dostępnych w sprzedaży, od najdroższej.

SELECT cel, dni, cena
FROM wycieczki
WHERE dostepna = 1
ORDER BY cena DESC;

Zadanie 3. Wyświetl trzy najtańsze wycieczki.

SELECT cel, cena
FROM wycieczki
ORDER BY cena
LIMIT 3;

Polecenie mówi, które kolumny i w jakiej kolejności mają być w wyniku. Gwiazdka SELECT * zamiast wymienionych kolumn to częsty powód utraty punktu.

Funkcje agregujące i GROUP BY

Tabela produkty sklepu: id, nazwa, kategoria, cena, stan.

Zadanie 4. Policz produkty z kategorii owoce.

SELECT COUNT(*) AS liczba
FROM produkty
WHERE kategoria = 'owoce';

Zadanie 5. Dla każdej kategorii podaj łączny stan magazynowy.

SELECT kategoria, SUM(stan) AS razem
FROM produkty
GROUP BY kategoria;

Zadanie 6. Pokaż tylko kategorie, w których są więcej niż dwa produkty.

SELECT kategoria, COUNT(*) AS liczba
FROM produkty
GROUP BY kategoria
HAVING COUNT(*) > 2;

WHERE filtruje pojedyncze wiersze przed grupowaniem, a HAVING całe grupy po policzeniu. Gdy arkusz podaje nazwę kolumny wyniku (np. “jako liczba”), nadaj ją aliasem AS.

Łączenie tabel: JOIN

Biblioteka: tabela autorzy (id, imie, nazwisko) i tabela ksiazki (id, tytul, rok, gatunek, autor_id). Kolumna autor_id to klucz obcy wskazujący autora.

Zadanie 7. Dla każdej książki podaj tytuł i nazwisko autora.

SELECT ksiazki.tytul, autorzy.nazwisko
FROM ksiazki
JOIN autorzy ON ksiazki.autor_id = autorzy.id;

Zadanie 8. Policz książki każdego autora.

SELECT autorzy.nazwisko, COUNT(*) AS liczba_ksiazek
FROM ksiazki
JOIN autorzy ON ksiazki.autor_id = autorzy.id
GROUP BY autorzy.id, autorzy.nazwisko;

W warunku ON porównujesz klucz obcy z kluczem głównym. Pominięcie ON (albo złe kolumny) daje iloczyn kartezjański: każdy wiersz z każdym, czyli wynik wielokrotnie za duży.

Zmiana danych i struktury: INSERT, UPDATE, DELETE, ALTER

Hotel: tabela klienci i tabela rezerwacje.

Zadanie 9. Dodaj rezerwację: klient o id 3, pokój 305, 2 noce po 260 zł.

INSERT INTO rezerwacje (id, klient_id, pokoj, noce, cena_noc)
VALUES (6, 3, 305, 2, 260);

Zadanie 10. Klientka o id 2 przeprowadziła się do Wrocławia.

UPDATE klienci
SET miasto = 'Wrocław'
WHERE id = 2;

Zadanie 11. Usuń rezerwacje na mniej niż trzy noce.

DELETE FROM rezerwacje
WHERE noce < 3;

Zadanie 12. Dodaj do tabeli klientów kolumnę na adres e-mail.

ALTER TABLE klienci ADD COLUMN email VARCHAR(50);

UPDATE i DELETE bez WHERE zmieniają albo usuwają wszystkie wiersze tabeli. Na egzaminie to zwykle oznacza zepsutą bazę i stracone punkty w dalszej części arkusza.

Najczęstsze błędy w kwerendach INF.03

• Inne kolumny w wyniku niż w poleceniu albo inna ich kolejność.
• Brak aliasu, gdy arkusz podaje nazwę kolumny wyniku (AS liczba).
• Tekst w warunku bez apostrofów: WHERE kraj = Włochy zamiast 'Włochy'.
• UPDATE lub DELETE bez WHERE.
• JOIN bez warunku ON albo z porównaniem złych kolumn.
• Sortowanie rosnące zamiast malejącego: zapomniane DESC.
• Kwerenda poprawna, ale brak zrzutu ekranu wyniku.

Ćwicz w przeglądarce: kurs INF.03 kwerendy SQL

Kurs INF.03: kwerendy SQL ma sześć tematów: kwerendy wybierające, funkcje agregujące, łączenie tabel, zmianę danych i tabel oraz dwa arkusze próbne po cztery kwerendy (kwiaciarnia i kino). Każde zadanie sprawdza się automatycznie: piszesz zapytanie, klikasz Uruchom i od razu widzisz wynik oraz to, czy jest poprawny. Bazę możesz w każdej chwili przywrócić do danych startowych.

Zapytania uruchamiają się w SQLite w przeglądarce, bez instalacji i bez konta. Na egzaminie pracujesz na MySQL lub MariaDB, dlatego wszystkie zapytania w kursie są dobrane tak, żeby dawały identyczny wynik w obu silnikach, co test sprawdza automatycznie przy każdej zmianie treści. Czym SQLite różni się od MySQL poza egzaminacyjnymi kwerendami (typy, AUTO_INCREMENT, daty, użytkownicy), pokazuje kurs SQLite: podstawy i różnice względem MySQL.

Zapytania wywoływane z PHP, na bazie MariaDB (zgodnej z MySQL) uruchamianej w karcie przeglądarki, ćwiczysz bez logowania w kursie PHP i MySQL: strony z bazą danych. Więcej o SQL w BitWizards: zadania SQL online.

Dla nauczycieli

Kurs kwerend możesz przydzielić klasie razem z pozostałymi kursami pod INF.03 (HTML i CSS, PHP, JavaScript). Widzisz zaliczenia zadań, statystyki klasy i przebieg pisania zapytań, a egzamin próbny z limitem czasu ułożysz z zadań arkuszy. BitWizards jest darmowy dla szkół - jak zacząć.